Tavla oyun analizi: PR değerini nasıl okursun

Online bir oyundan sonra Tavla24, verdiğin her kararı açık kaynaklı tavla motoru GNU Backgammon ile gözden geçirip ne kadar iyi oynadığını gösterebilir. Bütün oyun için tek bir sayı (PR değerin), her pahalı hamlede bir işaret, iki oyuncunun zar şansı ve her atış için motorun tercih ettiği hamleler.

Analiz telefonunda değil, sunucularımızda çalışır. iPhone ve Android için Tavla24 uygulamasında 1.4.0 sürümünden itibaren vardır ve başka bir oyuncuya karşı oynanmış, bitmiş online oyunlarda çalışır.

Bir oyun nasıl analiz edilir

Oyunun hemen ardından

1. Online bir oyunu bitir: Dereceli, Boosted, Arkadaş ya da Turnuva.
2. Sonuç ekranında “Oyunu analiz et” düğmesine dokun.
3. Düğmede “Oyunun analiz ediliyor…” yazar. Analiz hazır olduğunda düğmelerin üstündeki satır PR değerini, büyük hatalarını ve şansını gösterir, örneğin “PR 8.4 · 2 büyük hata · Şans +0.310”.
4. Analizin tamamını açmak için “İncele” düğmesine dokun.

Daha sonra, oyun geçmişinden

1. Ana menüde, profilini açmak için en üstteki resmine ve adına dokun.
2. “Profil” sekmesinde “Oyun geçmişi” satırına dokun. Biten online oyunların gün gün, en yenisi en üstte olacak şekilde listelenir. “Tümü”, “Kazandı” ve “Kaybetti” ile filtreleyebilirsin.
3. Oyunu bul ve üzerindeki “Oyunu analiz et” düğmesine dokun.
4. Analiz sürerken oyunun üzerinde “Analiz ediliyor…” yazar. Genellikle bir dakikadan kısa sürer, bu arada ekrandan çıkabilirsin.
5. Hazır olduğunda oyunun üzerinde PR değerin ve seviyen görünür. İncelemeyi açmak için oyuna dokun.

Bir analiz Sparks gerektiriyorsa fiyat düğmenin üzerinde yazar ve Oyun geçmişi ekranında uygulama başlamadan önce “Bu oyun analiz edilsin mi?” diye sorar.

Sonuç nasıl okunur

Analiz ekranının adı “Oyun analizi”. İki sekmesi vardır, “İnceleme” ve “Özet”, bir de “Basit” ile “Uzman” arasında geçiş yapan bir anahtar. Basit, rakamları kısa tutar. Uzman; mars ve katmerli mars olasılıklarını, küplü eşdeğerlikleri ve küp tablosunu ekler. Uygulama seçimini hatırlar.

PR değerin

PR ana sayıdır. Karar başına kaybettiğin eşdeğerliğin 500 ile çarpımıdır. Yalnızca gerçek kararlar sayılır: seçeneğinin olduğu pul hamleleri ve yakın küp kararları. Zorunlu hamleler hesaba katılmaz.

Ne kadar düşükse o kadar iyi. PR 0, hiç eşdeğerlik kaybetmediğin anlamına gelir: her kararın GNU Backgammon’un seçimiyle aynıydı. Örneğin 30 kararda 0.300 eşdeğerlik kaybedersen 0.300 ÷ 30 × 500 = PR 5.0 olur.

Uygulama PR değerini bir bakışta okuyabilmen için renklendirir:

PR değerin	Uygulamadaki renk
7.5’in altında	yeşil
7.5 ile 12.5 arası	mavi
12.5 ile 15 arası	kehribar
15 veya üstü	turuncu

PR değerin hiçbir zaman kırmızı gösterilmez. Yüksek bir PR yenilgi değildir, nerede gelişebileceğini gösterir.

Özet sekmesi PR değerini ayrıca “Pul oyunu” ve “Küp oyunu” diye ikiye ayırır; böylece oyununun hangi kısmının daha pahalıya geldiğini görürsün.

Seviye adı

PR değerinin yanında, “Performans puanı” başlığı altında, GNU Backgammon’un kendi derecelendirme ölçeğinden bir ad görürsün. Motor bu adı PR değerinle aynı rakamdan seçer: karar başına kaybettiğin eşdeğerlik. En iyiden en kötüye:

Seviye	Ölçekteki basamak
Doğaüstü	7 (en iyi)
Dünya klasmanı	6
Uzman	5
İleri seviye	4
Orta seviye	3
Amatör oyuncu	2
Acemi	1
Berbat	0

Özet sekmesi PR değerini ayrıca 0’dan 25’e uzanan, üzerinde seviye adları yazan bir çubukta gösterir.

Kaybedilen eşdeğerlik

Eşdeğerlik (equity), GNU Backgammon’un bir pozisyonun puan cinsinden ne kadar değerli olduğuna dair tahminidir. Motor her hamlede senin oyununu kendi en iyi hamlesiyle karşılaştırır. Aradaki fark, o hamlede kaybettiğin eşdeğerliktir. Basit mod bunu iki ondalıkla (−0.08), Uzman mod üç ondalıkla (−0.083) gösterir.

Şüpheli hamleler, hatalar ve büyük hatalar

Pahalı hamleler, analiz programlarının yazdığı gibi bir işaret alır:

İşaret	Uygulamadaki adı	Kaybedilen eşdeğerlik
?!	Şüpheli	0.03 veya fazlası
?	Hata	0.06 veya fazlası
??	Büyük hata	0.12 veya fazlası

Bunlar GNU Backgammon’un varsayılan eşikleridir. İşaretsiz bir hamle “En iyi hamle”, yalnızca biraz kaybettiyse “İyi hamle” olur.

Küp kararlarının kendi değerlendirmeleri vardır: “Kaçırılan katlama”, “Yanlış katlama”, “Yanlış kabul” ve “Yanlış ret” ya da “Doğru katlama”, “Doğru kabul” ve “Doğru ret”. Özet sekmesinde küp hataları pul oyunu işaretleriyle birlikte değil, Küp oyunu altında sayılır. Küp sana yeniyse önce çift küpü nedir yazısıyla başla.

İnceleme sekmesi: hamle hamle

İnceleme sekmesi gerçek tahtayı, her karardan önceki pozisyonu ve atılan zarları gösterir. İşaretlenmiş ilk hatanda açılır, hiç hata yapmadıysan ilk hamlende.

• Değerlendirme. Bir başlık (En iyi hamle, Hata, Büyük hata…) ve daha iyi hamleyi ve ne işe yaradığını söyleyen bir cümle: tek pulu kırıyor, yeni bir kapı yapıyor, pulları daha güvende tutuyor gibi.
• “Alternatifler”. O atış için en iyi hamleler, en iyisi en başta. Basit modda her birinin en iyiye göre ne kadar kaybettiği görünür. Tahtada görmek için bir hamleye dokun: senin hamlen koyu mürekkeple, diğer hamleler yeşille çizilir, kırmızı bir hayalet pul da kırmayı gösterir. Basit ilk 3’ü, Uzman ilk 5’i listeler; senin hamlen her zaman listededir.
• “Kazanma şansı”. Hamleden sonra kazanma payın.
• Şans ve pipler. Atışın ne kadar şanslı olduğu, “Çok şanssız” ile “Çok şanslı” arasında bir değerle, ve “Pip sayısı” (”… öndesin” ya da ”… geridesin”). Pipleri tahtada kendin saymak için pip sayımı yazısına bak.
• “Hamleler”. Zarlarla, hamlelerle, işaretlerle ve bir şans işaretiyle (++, +, −, −−) tam hamle listesi. “Tümü”, “Hatalar” ya da “Benim” ile filtrele.

“Sonraki hata” bir sonraki işaretli hamleye atlar. Oyunda adım adım ilerlemek için parmağını tahtanın üzerinde kaydırabilirsin.

Özet sekmesi: oyunun tamamı

• Her oyuncu için bir kart: PR, seviye adı, Pul oyunu, Küp oyunu, “Zar şansı” ve şüpheli hamle, hata ve büyük hata sayıları.
• Oyun boyunca kazanma şansı: kazanma şansının hamle hamle grafiği. Noktalar büyük hataları gösterir. O hamleye atlamak için birine dokun.
• “En büyük hatalar”: oyunun en pahalı işaretli hamleleri, iki oyuncudan da, en fazla beş tane. Her satır hamleyi kimin oynadığını ve en iyi hamleyi gösterir. O hamleye atlamak için bir satıra dokun.
• “Zar şansı”: iki oyuncunun şansı ve oyunu zarların mı yoksa oyun kalitesinin mi belirlediğini söyleyen bir cümle.

Şans

GNU Backgammon her atışa eşdeğerlik cinsinden bir şans değeri verir: atış sana yardım ettiyse pozitif, zarar verdiyse negatif. Uygulama bütün atışlarının şansını toplar. Oyuncu kartında +0.30’un üstü “Şanslı”, −0.30’un altı “Şanssız”, aradaki her şey “aşağı yukarı eşit” olarak görünür.

Oyun sırasında bir Power-up zarları değiştirdiyse şans rakamları gizlenir (“Şans gizli: Power-up kullanıldı”), çünkü o zarlar normal bir atıştan gelmedi.

Ücreti ne

• Her ay ücretsiz. Ücretsiz oyuncular her takvim ayında (UTC) en son oyunları için belirli sayıda ücretsiz analiz alır. Oyun geçmişi ekranının üstünde bu ay kaç tane kaldığı yazar.
• Son oyunlar. Son oyunlar aralığının dışında kalan eski bir oyunda “Eski oyun” yazar. Onu analiz etmek için Pro gerekir.
• Hakkın bitti. Bu ayın analizlerini kullandığında uygulama “Ücretsiz analizler bitti” gösterir. Gelecek ay yenilenirler.
• Başarısız analizler sayılmaz. Başarısız olan bir analiz ya da analiz edilemeyen bir oyun ücretsiz analizlerinden birini harcamaz. Bir analiz başarısız olursa yeniden isteyebilirsin.
• Sparks. Bir analizin Sparks cinsinden bir fiyatı da olabilir. Öyleyse fiyat “Oyunu analiz et” düğmesinde yazar. Analiz başarısız olursa ya da oyun analiz edilemezse Sparks iade edilir.
• Pro. Pro ile aylık sınır yoktur, geçmişindeki her oyunu analiz edebilirsin ve bir analiz asla Sparks gerektirmez.
• Her oyuna tek analiz. İki oyuncu aynı analizi paylaşır. Rakibin bir oyunu zaten analiz ettiyse onu kendi hakkından harcamadan Oyun geçmişi ekranından açabilirsin.

Aynı anda yalnızca birkaç analiz çalıştırabilirsin. Bu sınıra ulaşırsan bitmelerini bekle ve tekrar dene.

Hangi oyunlar analiz edilebilir

Evet: başka bir oyuncuya karşı oynanan bitmiş online oyunlar, her modda: Dereceli, Boosted, Arkadaş (bkz. arkadaşlarla online tavla) ve Turnuva. Turnuva oyunları o anki skorla, maçın bir parçası olarak analiz edilir; Özet sekmesinde o zaman örneğin “5 puanlık maç” yazar. Küp oyundaysa küp kararları da analiz edilir.

Hayır: bilgisayara karşı oyunlar ve aynı cihazda iki kişiyle oynanan oyunlar. Bunlar sunucularımızda değil, cihazında oynanır, bu yüzden Oyun geçmişi ekranında görünmezler.

Bazı online oyunlarda “Analiz edilemez” yazar, altında da nedeni:

• “Hiç hamle oynanmadı”: oyun, kimse bir pul oynamadan bitti.
• “Oyun bitmedi”: hiçbir sonuç kaydedilmedi.
• “Bu oyun yeniden oynatılamadı”: kaydedilen oyun hamle hamle yeniden kurulamadı. Uygulama yanlış pozisyon için tavsiye vermektense hiçbir şey göstermemeyi tercih eder.

Arada bir tek bir hamlede “Analiz edilmedi” yazabilir; örneğin standart tavlada olmayan Power-up zarlarıyla yapılmış bir atışta. Oyunun geri kalanı her zamanki gibi analiz edilir.

Analizden yararlanarak gelişmek için ipuçları

1. “En büyük hatalar” ile başla. Adının geçtiği satırlara bak. Birkaç büyük hata genellikle çok sayıda küçük hatadan daha pahalıya gelir, önce onları düzelt.
2. Bakmadan önce tahmin et. İşaretli bir hamlede şimdi ne oynayacağına karar ver, sonra Alternatifler listesini aç ve karşılaştır.
3. Nedeni oku. “Tek pulu kırıyor”, “yeni bir kapı yapıyor”, “pulları daha güvende tutuyor”: aynı nedenler oyundan oyuna tekrar karşına çıkar. Onları tahtada fark etmek asıl kazançtır.
4. Küpü ayrıca kontrol et. Pul oyunu ve Küp oyunu rakamlarını karşılaştır. Kaybettiğin eşdeğerliğin çoğu küpten geliyorsa, her şeyden önce katlama ve kabul kararları üzerine çalış.
5. Tek oyuna değil, gidişata bak. PR değerin oyundan oyuna çok değişir. Aynı türden birkaç oyun boyunca karşılaştır.
6. Şansı beceriden ayır. Bir yenilgiden sonra Zar şansı kartı, oyunu zarların mı yoksa oyunun mu belirlediğini söyler. İkisi de olur.

Tavla24 hakkında başka soruların mı var? SSS sayfasına bak.

Sık sorulan sorular

Tavlada PR nedir?
PR, karar başına kaybettiğin eşdeğerliğin 500 ile çarpımıdır. Zorunlu hamleler sayılmaz. Ne kadar düşükse o kadar iyi: PR 0, her kararının motorun seçimiyle aynı olduğu anlamına gelir. Tavla24 bunu, analiz ettiğin her online oyundan sonra GNU Backgammon ile hesaplar.

Oyun analizi ücretsiz mi?
Ücretsiz oyuncular her ay en son oyunları için belirli sayıda ücretsiz analiz alır ve Oyun geçmişi ekranı kaç tane kaldığını gösterir. Başarısız olan bir analiz sayılmaz. Pro ile aylık sınır yoktur ve geçmişindeki her oyunu analiz edebilirsin.

Bilgisayara karşı oynadığım oyunları analiz edebilir miyim?
Hayır. Yalnızca başka bir oyuncuya karşı oynanan bitmiş online oyunlar analiz edilebilir: Dereceli, Boosted, Arkadaş ve Turnuva oyunları. Bilgisayara karşı oyunlar ve aynı cihazda iki kişiyle oynanan oyunlar cihazında oynanır ve Oyun geçmişi ekranında görünmez.

Bir analiz ne kadar sürer?
Genellikle bir dakikadan kısa. Beklemen gerekmez: analiz sunucularımızda çalışmaya devam eder, sonuç hazır olduğunda Oyun geçmişi ekranında görünür.

Hata ile büyük hata arasındaki fark ne?
İkisi de motorun en iyi hamlesine göre eşdeğerlik kaybettiren hamlelerdir. Şüpheli bir hamle (?!) 0.03 veya daha fazla, hata (?) 0.06 veya daha fazla, büyük hata (??) 0.12 veya daha fazla kaybettirir. Uygulama her işaretli hamlenin yanında tam miktarı gösterir.

Rakibim oyunumuzun analizini görebilir mi?
Evet. Her oyunun tek bir analizi vardır ve iki oyuncu da onu açabilir. Rakibin oyunu zaten analiz ettiyse onu ücretsiz analizlerinden birini harcamadan Oyun geçmişi ekranından açabilirsin.